Tasarım ve Proje Dokümanlarının İncelenmesi

Bir inşaat projesinde en ucuz düzeltme, çizim üzerinde yapılan düzeltmedir. Aynı hata sahada fark edildiğinde yıkım, yeniden imalat, gecikme ve hak talebi demektir. Bu nedenle proje yönetiminin ilk ve en verimli işlerinden biri, tasarım ve proje dokümanlarının ihaleye ve yapıma çıkmadan önce sistematik olarak incelenmesidir.

Neden Bağımsız Bir İnceleme Gerekir?

Proje müellifleri kendi disiplinlerinde uzmandır; ancak projeyi uygulayıcının gözüyle, bütün disiplinleri birlikte okuyarak kontrol etmek ayrı bir bakış ister. Bağımsız inceleme şu soruları yanıtlar:

• Projeler ihaleye çıkacak kadar olgun mu?
• Uygulama sırasında soru doğuracak eksik pafta veya detay var mı?
• Projeler, şartnameler ve mahal listeleri birbiriyle tutarlı mı?
• Yaklaşık maliyet ve metrajlar projelerle örtüşüyor mu?

Proje Dokümanları İncelemesinin Kapsamı

1. Doküman envanteri: Tüm disiplinlerin pafta listeleri, revizyon numaraları ve tarihleri kontrol edilir. Eksik ya da güncel olmayan paftalar belirlenir.
2. Disiplin bazında kontrol: Mimari, statik, mekanik, elektrik ve altyapı projeleri kendi içinde okunabilirlik, ölçü, kot ve detay bütünlüğü açısından incelenir.
3. Çapraz kontrol: Projeler; teknik şartname, mahal ve cihaz listeleri ve yaklaşık maliyetle karşılaştırılır. Örneğin şartnamede tarif edilen bir kaplamanın mahal listesinde farklı görünmesi gibi çelişkiler raporlanır.
4. Saha uyumu: Projeler halihazır harita, arsa sınırları, kot ve koordinatlar açısından mevcut saha koşullarıyla karşılaştırılır.
5. Uygulanabilirlik: Detayların sahada yapılabilir olup olmadığı, malzeme temininin ve iş sırasının gerçekçiliği değerlendirilir.

İnceleme Raporu

İncelemenin çıktısı, işverene sunulan ve her bulgunun ayrı ayrı listelendiği bir rapordur. İyi bir raporda her madde için şunlar yer alır:

• Bulgunun yeri (disiplin, pafta, aks)
• Sorunun kısa tanımı
• Önem derecesi: ihaleyi etkileyen, yapımı etkileyen veya iyileştirme önerisi
• Önerilen çözüm ve sorumlu müellif

Bulgular müelliflere iletilir, revizyonlar takip edilir ve kapanan maddeler raporda işaretlenir. Böylece projenin olgunluk seviyesi ölçülebilir hale gelir.

Sık Karşılaşılan Bulgular

• Mimari ve statik projeler arasında kolon, perde veya döşeme boşluğu farkları
• Asma tavan yüksekliğinin tesisat geçişlerine yetmemesi
• Islak hacimlerde su yalıtımı ve eğim detaylarının eksikliği
• Cephe ve doğrama detaylarının statik toleransları dikkate almaması
• Şartnamede tarif edilen ancak projede gösterilmeyen imalatlar

Disiplinler arası çakışmaların nasıl tespit edildiğini süperpoze çalışması yazımızda ayrıntılı olarak anlatıyoruz.

İnceleme Ne Zaman Yapılmalı?

İnceleme tek seferlik bir iş değildir. En verimli yaklaşım, projenin olgunlaştığı üç noktada kontrol yapmaktır: avan proje tamamlandığında (konsept ve maliyet uyumu), uygulama projeleri ihaleye hazırlanırken (eksiksizlik ve tutarlılık) ve yapım başlamadan hemen önce (son revizyonların sahaya uyumu). Her aşamada önceki raporun açık maddeleri yeniden kontrol edilir. Bu düzen, işverenin "proje hazır mı?" sorusunu sezgiyle değil, kapanan ve açık kalan bulguların sayısıyla yanıtlamasını sağlar. Ayrıca ihale sürecinde yüklenicilerden gelecek soruların büyük kısmı önceden yanıtlanmış olur.

Sonuç

Tasarım incelemesine harcanan birkaç hafta, yapım döneminde aylar kazandırır ve ihale tekliflerini daha gerçekçi hale getirir. STDA İnşaat, proje yönetimi ve danışmanlık hizmetleri kapsamında tasarım ve proje dokümanlarını bütün disiplinleriyle inceleyerek işverene raporlar.